Aflevering 5 van de Energiehub Podcast: Honderdland en Green Planet
Hoe ziet de toekomst van mobiliteit eruit als het elektriciteitsnet vol zit? En hoe zorg je dat vrachtwagens, logistieke hubs en bedrijventerreinen tóch kunnen verduurzamen? In deze aflevering van de Energiehub Podcast staat één vraag centraal: hoe organiseren we mobiliteit en energie slimmer, zonder elkaar te blokkeren?
Presentator Glenn van der Burg ging in gesprek met Edward Doorten (Green Planet), Jan de Wilde (DAEL Energy Management en Energiehub Honderdland) en Niels Lock (Anexo). Allemaal maken zij verduurzaming van mobiliteit mogelijk, ondanks uitdagingen zoals netcongestie.
Deze podcast wordt mogelijk gemaakt door het Kennisplatform Energiehubs, het Programma Verduurzaming Bedrijventerreinen en de provincie Drenthe.
Benieuwd? Luister naar deze podcastaflevering via jouw favoriete app:
Wie zaten aan tafel?
Presentator Glenn van der Burg ging in gesprek met:
- Edward Doorten, ondernemer en initiatiefnemer van Green Planet, een multifuel tankstation in Drenthe.
- Jan de Wilde, bedrijfsleider bij DAEL Energy Management en actief betrokken bij de ontwikkeling van energiehub Honderdland in Maasdijk.
- Niels Lock, specialist Business Development bij Anexo, dat ondernemers ondersteunt met inzicht in energiegebruik. Anexo ondersteunt ook de ontwikkeling van energiehub Honderdland.
Vaste columnist Paul Dalebout (Community of Practice Energiehubs Drenthe) reflecteerde op de gesprekken en deed in zijn column een inspirerende oproep om anders te gaan denken.
Green Planet: Stop met de strijd tussen energiedragers
Edward Doorten is helder: het idee dat de energietransitie gewonnen wordt met één dominante energiedrager is een misvatting:
'Alles elektrisch óf alles waterstof, dat werkt niet. We hebben alles nodig.'
Bij Green Planet komt die overtuiging samen in een multifuel tankstation. Het station biedt traditionele brandstoffen, aardgas, elektriciteit en waterstof aan, en is in tien jaar tijd van een klassiek tankstation veranderd in een knooppunt van meerdere brandstoffen. Die diversiteit beantwoordt aan de vraag: niet alles kan elektrisch, niet alles kan moleculair.
Ook geopolitiek speelt een rol. Minder afhankelijk worden van buitenlandse energieleveranciers vraagt om regionale oplossingen, waarbij je gebruik maakt van bestaande infrastructuur én nieuwe technologie.
Integrale energie in de praktijk
De integratie bij Green Planet gaat verder: achter de schermen draait een geavanceerd energiemanagementsysteem. Stroom komt binnen via het publieke elektriciteitsnet van Enexis, en via eigen zonnepanelen op 1,5 kilometer afstand, die aangesloten zijn via een eigen kabel.
Die energie wordt opgeslagen in grote batterijen. Daarmee kan Green Planet pieken opvangen, vrachtwagens snelladen én het net ondersteunen. Bij tekorten op het elektriciteitsnet leveren de batterijen juist stroom terug aan het publieke net.
Daarnaast heeft Green Planet waterstof op voorraad. Als elektriciteit schaars of duur is, kunnen moleculen worden omgezet in elektronen. In dat opzicht functioneert het station steeds meer als een lokale energiecentrale. Ook het aanjagen van de vraag is bewust onderdeel van de strategie: zo hielp Green Planet bijvoorbeeld meerdere waterstoftrucks de weg op.
De dagelijkse realiteit op Honderdland
De technische mogelijkheden zijn indrukwekkend, maar op bedrijventerreinen als Honderdland is de praktijk weerbarstig. Het terrein in Maasdijk telt ongeveer 100 bedrijven, voornamelijk in de agrologistiek. Dagelijks zijn er zo’n 1.000 vrachtwagenbewegingen.
Jan de Wilde schetst het dilemma: een vrachtwagen staat drie kwartier aan het dock. Wil je dan écht bijladen, dan heb je al snel een megawatt nodig. Het is daarom niet mogelijk om al die vrachtwagens elektrisch te laden binnen het gecontracteerde vermogen van het terrein.
Als meerdere ondernemers tegelijk willen snelladen, is het systeem direct overbelast. Verzwaren van de aansluiting is geen optie, want het net zit vol.
Samenwerken als voorwaarde
De oplossing zoekt Honderdland in collectiviteit. Ondernemers startten met een intentieverklaring en richtten een energiecollectief op. Daarna volgde het verkrijgen van inzicht: wie gebruikt wanneer hoeveel energie?.
Volgens Niels Lock is dit echt een onderschat aspect:
'Veel ondernemers weten wat ze gecontracteerd hebben, maar niet wat ze daadwerkelijk gebruiken, en wanneer.'
Veel aansluitingen bleken grote delen van de dag onbenut. Door die profielen te combineren, ontstaat ruimte. Nu gebeurt die afstemming nog deels handmatig, maar de volgende stap is automatisering: het laden aansturen op basis van beschikbare capaciteit, opslag en verwachte vraag.
'Een centraal energiemanagementsysteem voor transporteurs, zodat het laden gelijkmatig over de nacht wordt verdeeld, daar ligt de sleutel.'
Samen doen als enige realistische route
Deze aflevering laat zien dat de energietransitie in mobiliteit geen vraagstuk is van één techniek, één partij of één beslissing. Het vraagt om een andere manier van organiseren.
Wat al deze praktijkvoorbeelden gemeen hebben, is dat ze niet wachten tot het net is uitgebreid, maar kijken wat nú al kan: meten, samen afstemmen, en samenwerken.
Of het nu gaat om slim laden, delen van capaciteit of het combineren van stroom en moleculen: de rode draad is dat vooruitgang ontstaat door te doen. Of zoals ze dat in het Westland zeggen: “Ga niet, besta niet.”
Volgende aflevering
Ook benieuwd naar de volgende afleveringen? Volgende maand is er weer een aflevering van de Energiehub Podcast! Deze is live te luisteren op New Business Radio op 18 februari van 11.00 tot 12.00 uur, en daarna ook te vinden op het Kennisplatform Energiehubs.
Foto's: Green Planet en Dael Energy Management